Τρίτη, 13 Σεπτεμβρίου 2011

Η Β΄ κλίση ουσιαστικών της λατινικής

Β΄ ΚΛΙΣΗ ΟΥΣΙΑΣΙΚΩΝ
Περιλαμβάνει:
  ονόματα αρσενικά και θηλυκά σε us (γεν. – i) π.χ. populus i (λαός)
  ονόματα αρσενικά σε er (γεν. – i)  π.χ. puer i (παιδί)   ager agri (αγρός)
  ονόματα ουδέτερα σε  um (γεν. – i)  π.χ. donum i (δώρο)

Το γένος των ουσιαστικών της β΄ κλίσης (αρς. και θηλ. σε –us):
Τα περισσότερα ουσιαστικά της β΄ κλίσης σε – us είναι αρσενικά. Θηλυκά είναι:
1.   τα ελληνικά ονόματα – δάνεια χωρών πόλεων, νησιών
2.   τα ονόματα θάμνων, φυτών
3.   μερικά ονόματα πολύτιμων λίθων

Η κλίση των ουσιαστικών

Singularis
Nom.
popul-us
puer
ager
don-um
Gen.
popul-i
puer-i
agr-i
don-i
Dat.
popul-o
puer-o
agr-o
don-o
Acc.
popul-um
puer-um
agr-um
don-um
Voc.
popul-e
puer
ager
don-um
Abl.
popul-o
puer-o
agr-o
don-o

Pluralis
Nom.
popul-i
puer-i
agr-i
don-a
Gen.
popul-orum
puer-orum
agr-orum
don-orum
Dat.
popul-is
puer-is
agr-is
don-is
Acc.
popul-os
pueros
agr-os
don-a
Voc.
popul-i
puer-i
agr-i
don-a
Abl.
popul-is
puer-is
agr-is
don-is

* Τα αρσενικά και θηλυκά σε – us κλίνονται το ίδιο

Παρατηρήσεις:
1.  Από όσα λήγουν σε –er αποβάλλουν στις άλλες (πλην της κλητικής ενικού) πτώσεις το e π.χ. ager agri Το διατηρούν τα: vesper (βραδάκι) και puer (παιδί)
2.  Κατά το puer κλίνεται και το vir viri (άντρας)
3.  Τα ουδέτερα έχουν στα λατινικά, όπως και στα ελληνικά, τρεις πτώσεις όμοιες (ονομαστική, αιτιατική, κλητική)
Ανωμαλίες:
1.  Το ουσιαστικό deus (θεός) κλίνεται ως εξής:

Singularis
Pluralis
Nom.
deus
dei – dii – di
Gen.
dei
deorum – deum
Dat.
deo
deis – diis – dis
Acc.
deum
deos
Voc.
deus και dive
dei – dii – di
Abl.
deo
deis – diis – dis

2.  Τα σε ius, - ium υπερδισύλλαβα ουσιαστικά (όχι όμως τα επίθετα) στη γενική του ενικού συναιρούν πολλές φορές το τελικό – ii σε – i. π.χ. consilium gen: consilii και consili (σχέδιο)  / Vergilius gen: Vergilii και vergili
3.  Η κλητική των κύριων ονομάτων σε – ius, του filius (γιος) και της αντωνυμίας meus λήγει σε – i αντί – ie π.χ. Pompeius  voc. Pompei   /  meus filius  voc. mi fili.
4.  Η γενική πληθυντικού στα ονόματα νομισμάτων λήγει σε – um αντί – orum π.χ. sestertius γεν. πληθ. sestertium (μάθημα 29)


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...