Τετάρτη, 19 Ιανουαρίου 2011

Λατινικά Γ Λυκείου: διαγώνισμα (μαθήματα 34, 41, 44)

ΘΕΜΑΤΑ ΛΑΤΙΝΙΚΩΝ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ
Α. Μετάφραση
34. Quod ut praedones animadverterunt, abiectis armis ianuae appropinquaverunt et clara voce Scipioni nuntiaverunt (incredibile auditu) virtutem eius admiratum se venisse. Haec postquam Scipioni rettulerunt, is fores reserari eosque intrimitti iussit .
41. Tu autem, proinde quasi cum matre Evandri nunc loquaris, sermone abhinc multis annis iam obsoleto uteris, quod neminem scire atque intellegere vis, quae dicas. Quin, homo inepte, taces ut consequaris quod vis ?
44. Quodsi forte, ut fit plerumque, ceciderunt, tum intellegitur quam fuerint inopes amicorum. Hoc est quod Tarquinium dixisse ferunt exulantem. Tum intellexi quos fidos amicos habuissem, quos infidos cum iam neutris gratiam referre poteram.
( 40 μονάδες)
Β. Παρατηρήσεις
1.α) Να συμπληρώσετε τον παρακάτω πίνακα με τους τύπους των συνεκφορών που ζητούνται: abiectis armis, homo inepte, fidos amicos
ΓΕΝ. ΠΛΗΘ.



ΑΙΤ. ΠΛΗΘ.



ΑΦ. ΠΛΗΘ.




β) Να γραφούν οι τρεις βαθμοί των επιθέτων στο ίδιο γένος, αριθμό και πτώση και των παραγόμενων επιρρημάτων: multis, inepte, inopes
( 5 μονάδες)
γ) Να δοθεί ο αντίστοιχος τύπος των αντωνυμιών στον αντίθετο αριθμό: quod, eius, neminem, quae, neutris
(5 μονάδες)
2.α) Να συμπληρωθεί ο τύπος των ρημάτων που ζητείται:
animadverterunt: γ' πληθυντικό οριστικής ενεστώτα στην ίδια φωνή
abiectis: β' ενικό οριστικής ενεστώτα και μέλλοντα στην ίδια φωνή
scire: β' πληθυντικό προστακτικής ενεστώτα στην ίδια φωνή
vis: γ' ενικό υποτακτικής ενεστώτα και παρατατικού
referre: β' ενικό προστακτικής ενεστώτα ενεργητικής φωνής και β' ενικό οριστικής ενεστώτα και μέλλοντα στην παθητική φωνή.
fit : α' πληθυντικό υποτακτικής παρατατικού στην ίδια φωνή
(5 μονάδες)
β) Να αντικατασταθούν χρονικά οι τύποι: loquaris, ceciderunt
(5 μονάδες)
γ) Να γραφούν οι ονοματικοί τύποι (να κλιθεί το σουπίνο και το γερούνδιο) στη φωνή που βρίσκονται: exulantem, uteris
(5 μονάδες)
3. α) Να συμπληρώσετε τον παρακάτω πίνακα με τη συντακτική θέση των λέξεων:
ianuae:
είναι.............................
στο..................
auditu:
είναι.............................
στο..................
intromitti:
είναι ............................
στο..................
sermone:
είναι.............................
στο..................
amicorum:
είναι............................
στο..................
exulantem:
είναι............................
στο..................
(6 μονάδες)
β) Να δικαιολογήσετε την εισαγωγή και την εκφορά των παρακάτω προτάσεων εφαρμόζοντας τους κανόνες ακολουθίας των χρόνων: proinde quasi           loquaris, ut consequaris
(8 μονάδες)
γ) Να αναγνωριστεί ο υποθετικός λόγος του τελευταίου αποσπάσματος και να μετατραπεί ώστε να δηλώνει υπόθεση δυνατή ή πιθανή
(4 μονάδες)
4. α) abiectis armis: να αναλυθεί σε δευτερεύουσα χρονική πρόταση εισαγόμενη με ιστορικό - διηγηματικό cum.
(3 μονάδες)
β) virtutem eius admiratum : να αποδοθεί ο σκοπός με τους ισοδύναμους τρόπους
(4 μονάδες)
γ) Quin taces ut consequaris quod vis?: να μετατραπεί σε πλάγιο λόγο με ρήμα εξάρτησης Scriptor interrogavit
(5 μονάδες)

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ
Α. Μετάφραση
34. Όταν το κατάλαβαν αυτό οι ληστές, αφού πέταξαν τα όπλα πλησίασαν στην πόρτα και με δυνατή φωνή - να το ακούς και να μην το πιστεύεις - ανήγγειλαν στο Σκιπίωνα ότι είχαν έρθει για να θαυμάσουν την ανδρεία του. Όταν οι δούλοι ανέφεραν αυτά στο Σκιπίωνα ,αυτός διέταξε να ανοίξουν τις πόρτες και να οδηγηθούν αυτοί μέσα.
41. Εσύ εξάλλου, σα να μιλάς τώρα με τη μητέρα του Εύανδρου, χρησιμοποιείς λόγο ξεπερασμένο εδώ και πολλά χρόνια ήδη, επειδή δε θέλει κανείς να ξέρει και να καταλαβαίνει όσα λες. Γιατί, άνθρωπε, ανόητε, δε σωπαίνεις για να πετύχεις αυτό που θές;
44. Αν, όμως, ίσως χάσουν την εξουσία τους, όπως συμβαίνει συνήθως, τότε γίνεται κατανοητό πόσο πολύ τους έλειπαν οι φίλοι. Αυτό που λένε ότι είπε ο Ταρκίνιος όταν ήταν εξόριστος . Τότε κατάλαβα ποιους πιστούς φίλους είχα, ποιους όχι, όταν πια δεν μπορούσα να ανταποδώσω τη χάρη ούτε στον ένα, ούτε στον άλλο.

Β. Παρατηρήσεις
1. α)
ΓΕΝ. ΠΛ.
abiectorum armorum
hominum ineptorum
fidorum amicorum
ΑΙΤ. ΠΛ.
abiecta arma
homines ineptos
fidos amicos
ΑΦ. ΠΛ.
abiectis armis
hominibus ineptis
fidis amicis

β)  multis - pluribus - plurimis
επιρ: multum / multo - plus - plurimum
inepte - ineptior - ineptissime
επιρ: inepte - ineptius - ineptissime
inopes - egentiores - egentissimi
επιρ: inopiter - egentius - egentissime

γ)  quod = quae
eius = eorum
neminem = nullos
quae = quid
neutris = neutri

2. α)  animadvertunt
abiceris και abicieris
scitote
velit και vellet
refer,
referris και refereris
fieremus

β)
Ev       
loquaris
cadunt

Πρτ
loquereris
cadebant

Μελ
locuturus sis
cadent

Πρκ
locutus sis
ceciderunt

Υπρ
locutus esses
ceciderant

ΣΜ

ceciderint

γ)   μτχ ενστ: exulantem
μτχ μελ: exulaturum
απαρ ενστ: exulare
απαρ μελ: exulaturum esse
απαρ πρκ: exulavisse
σουπίνο: exulatum - exulatu
γερούνδιο: exulandi , exulando, exulandum, exulando

μτχ ενστ: utens
μτχ μελ: usurus, a, um
μτχ πρκ: usus,a, um
απαρ εν: uti
απαρ μελ: usurum, am, um esse      usuros, as, a esse
απαρ πρκ: usum, am, um esse          usos, as,a esse
απαρ σ. μελ: usum, am, um fore          usos, as,a fore
σουπίνο: usum - usu
γερούνδιο: utendi, utendo, utendum, utendo
γερουνδιακό: utendus, a, um

3. α) ianuae: είναι αντικείμενο στο ρήμα appropinquaverunt
auditu: αφαιρετική του σουπίνο που δηλώνει αναφορά στο επίθετο incredibile
intromitti: αντικείμενο τελικό απαρέμφατο στο iussit
sermone: αντικείμενο στο ρήμα uteris
amicorum: γενική αντικειμενική ως συμπλήρωμα στο inopes
exulantem: είναι χρονική μετοχή συνημμένη στο Tarquinium

β) proinde quasi....loquaris: δευτερεύουσα υποθετική παραβολική πρόταση. Εισάγεται με τον υποθετικό παραβολικό σύνδεσμο proinde quasi εκφέρεται με υποτακτική, γιατί η σύγκριση αφορά δύο υποθετικές καταστάσεις. Συγκεκριμένα, εκφέρεται με υποτακτική ενεστώτα (loquaris) , γιατί εξαρτάται από ρήμα αρκτικού χρόνου (uteris). Δηλώνει το σύγχρονο στο παρόν. Λειτουργεί ως β' όρος σύγκρισης στη ρήμα της κύριας
ut consequaris: δευτερεύουσα τελική πρόταση. Εισάγεται με τον τελικό σύνδεσμο ut, γιατί είναι καταφατική και εκφέρεται με υποτακτική, γιατί ο σκοπός στα λατινικά θεωρείται υποκειμενική κατάσταση. Συγκεκριμένα, εκφέρεται με υποτακτική ενεστώτα (consequaris), γιατί εξαρτάται από ρήμα αρνητικού χρόνου (taces). Ιδιομορφία ως προς την ακολουθία των χρόνων - συγχρονισμός της κύριας με τη δευτερεύουσα στο παρόν.

γ)  quodsi ceciderunt (υπόθεση)
tum intellegitur (απόδοση)
Πρόκειται για υποθετικό λόγο α' είδους που δηλώνει ανοικτή υπόθεση. Η υπόθεση
αναφέρεται στο παρελθόν, ενώ η απόδοση στο παρόν.
Στο γ' είδος: quodsi cadant  / tum intellegatur

4. α)  cum praedones arma abiecissent

β) ut virtutem eius admirarentur (τελ. πρόταση)
qui virtutem eius admirarentur (αναφ. τελ. πρόταση)
ad virtutem eius admirandam (υποχρ. γερ/κή έλξη)
virtutis eius admirandae causa (υποχρ. γερ/κή έλξη)

γ) Scriptor interrogavit quin taceret ut consequeretur quod vellet

 επαναληπτικά θέματα ΟΕΦΕ 2004

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...